• Kể từ 01/3/2019 Địa chỉ trang thông tin Sở VHTTDL Bắc Giang đăng nhập theo địa chỉ https://svhttdl.bacgiang.gov.vn
Liên kết

 

 

 

Thông kê truy cập
  • Tổng số lượt: 4803525
  • Số người đang xem: 17
  • Trong ngày: 4575
  • Trong tuần: 44361
  • Trong tháng: 971282
  • Trong năm: 4451302
Trang chủ

Bài văn tế thần nông của người dân vùng Tiên Lát huyện Việt Yên

( 20:51 | 01/03/2011 ) Bản để inGửi bài này qua Email

Ngụ Minh Thu

Tiên lát xưa, vốn thuộc tổng Tiên Lát, gồm các xã, phường, như: Tiên Lát, Yên Viên, Thổ Hà, Thần Chúc, phường Thủy cơ Nguyệt Đức. Đến năm 1789 tổng Tiên Lát được chia thành hai xã: Thượng Lát và Hạ Lát. Nay Tiên Lát được chia thành hai xã Tiên Sơn và Vân Hà. Vùng Tiên lát xưa nằm trọn địa phận xã Tiên Sơn ngày nay. Với điều kiện địa hình, tính thuần nông, nên mà người dân nơi đây vẫn giữ được tục lệ tế thần nông. Có thể nói tục lệ tế lễ là thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn và đạo lý làm người, của người dân vùng Tiên Lát. Trong nhà thờ, cùng với cúng ông bà tổ tiên, dân còn tế lễ tổ sư. Làm nghề gì thờ cúng tổ sư của nghề đó. Làm nghề nông thì thờ cúng ông thần nông.

Cứ vào dịp lễ hội đầu năm, người dân nơi đây lại chuẩn bị cho tục lệ tế lễ ông thần nông, với nội dung văn tế thần nông như sau:

Cung duy tiên nông

Cúi thiên tri vị

Thao chế tác quyền

Tạo mạt cự dĩ hưng nông, công diệc đại hỹ.

Giáo canh vân nhi nghệ cốc, dân lại sinh yên

Tri thích thời phương canh tác

Kính trần lễ cáo hạ điền

Thượng kỳ lai cách

ứng dĩ tất nhiên

Phong vũ điều hoà vụ lại, cao đê chi đắc toại

Hoà ma sướng mậu vật linh, thuỷ thảo chi hoặc khiên

Thứ tước viễn ly ư dã ngoa

Hoàng trùng bất nhập ư cách biên

Xứ xứ hàm ca thịnh thế.

Nhân nhân cộng lạc phong niên

Dịch nghĩa:

Kính nhớ đức tiên nông

Quyền hành nắm giữ

Ngôi trời thiêng liêng

Mở nghiệp nông trang, công ngài vĩ đại

Dạy nghề trồng trọt, nuôi chồng bình yên

Nay đã đến kỳ gieo cấy

Kính dâng lễ cúng hạ điền

Cúi xin chứng giám

Cầu được hiển nhiên

Vụ tới mưa thuận gió hoà, thấp cao đều thỏa

Mùa về lúa làng vững mẩy, kho lẫm đầy thêm

Chuột sẽ chảng tàn đồng ruộng

Sâu rày không phá mùa chiêm

Nơi nơi hát mừng đời thịnh

Người người vui hưởng phong niên

Các quan viên của làng tề trực hai hàng mặc áo thụng xanh, đội mũ phốc đầu. Quan đám làm chủ tế mặc áo đỏ, đi hia. Sau một hồi chiêng trống đàn sáo, chủ tế, các quan viên bồi trái, chấp sự tiến hành tế ba tuần. Chủ tế đọc văn tế xong, lễ tạ rồi cởi hia, hạ vén áo quan nội xuống cầm cây nêu mạ và đọc thần chú:

“ úm thiên khí hợp địa khí hợp thuỷ

Hoà cốc phong đăng

Nhân dân khang khái

Lục súc thành quần

Hoàng trùng thứ; tước bất đáo xâm thực

Úm : mãn sương, mãn sương, cấp cấp , sa ha”.

Dịch nghĩa: Khí trời hợp khí đất, hợp khí nước. Lúa mạ được mùa, người dân mạnh khoẻ. Lục súc thành bầy. Chuột sẽ sâu dạ không được ăn lấn

Úm. Đầy ruộng, mau mau , sa ha”.

Kết thúc buổi lễ, ai về nhà nấy trong tâm trạng vui vẻ, phấn khởi, vì họ tin rằng một vụ mùa sắp tới sẽ gặp nhiều may mắn, thuận  lợi và bội thu.

;?>