• SỞ VĂN HÓA, THỂ THAO VÀ DU LỊCH BẮC GIANG - Đ/C SỐ 74 Đ. NGUYỄN THỊ LƯU - P. NGÔ QUYỀN - TP. BẮC GIANG
Liên kết

 

 

 

Thông kê truy cập
  • Tổng số lượt: 870315
  • Số người đang xem: 47
  • Trong ngày: 1176
  • Trong tuần: 51507
  • Trong tháng: 870268
  • Trong năm: 870315
Trang chủ

Mùa xuân với các lễ hội Bắc Giang

( 08:58 | 18/01/2016 ) Bản để inGửi bài này qua Email

 

Các lễ hội xuân trên địa bàn tỉnh Bắc Giang khá phong phú, đa dạng, phản ánh bản sắc văn hóa đặc sắc, độc đáo và đời sống văn hóa của nhân dân các dân tộc trên địa bàn. Tết đến xuân về, đến hẹn lại lên, các lễ hội lại được mở ra ở các làng quê, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa tinh thần của người dân. Để có được kết quả này, trong những năm qua, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Giang đã quan tâm chỉ đạo tổ chức bảo tồn và phát huy các giá trị tốt đẹp của lễ hội trong cộng đồng.

Bắc Giang - miền quê của lễ hội truyền thống

Nằm trong vùng văn hóa Kinh Bắc, nơi có nhiều di tích lịch sử- văn hóa nổi tiếng, quê hương của hội hè, dân ca quan họ mượt mà đằm thắm làm say đắm lòng người; Bắc Giang là vùng đất có nhiều lễ hội độc đáo, đặc sắc. Theo thống kê,Bắc Giang có hơn 500 lễ hội, chủ yếu là lễ hội truyền thống ở các làng xã. Cáclễ hội tiêu biểu như: Lễ hội Xương Giang (thành phố Bắc Giang), lễ hội Từ Hả (huyện Lục Ngạn), lễ hội Đền Suối Mỡ,lễ hội Tòng Lệnh (huyện Lục Nam), lễ hội Cần Trạm-Hố Cát (huyện Lạng Giang), lễ hội Đình Vồng (huyện Tân Yên), lễ hội Chùa Vĩnh Nghiêm (huyện Yên Dũng), lễ hội chùa Bổ Đà,lễ hội Thổ Hà, lễ hội Vật Cầu nước Làng Vân (huyện Việt Yên), lễ hội Y Sơn (Hiệp Hòa), lễ hội Yên Thế...Trong đó,các lễ hội: Yên Thế, Thổ Hà,Chùa Vĩnh Nghiêm,Đền Suối Mỡ,Đình Vồng,Y Sơnđã được Bộ VHTTDL ghi danh đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia; các lễ hội: Vật Cầu nước làng Vân, Xương Giangđang hoàn thiện hồ sơ đề nghị đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Sau đây là một số lễ hội tiêu biểu dược tổ chức ở các di tích lịch sử-văn hóa, thu hút sự tham gia của đông đảo các tầng lớp nhân dân địa phương và du khách thập phương:

Lễ hội Từ Hả,xã Hồng Giang, huyện Lục Ngạnđược tổ chức vào ngày mồng 7, 8 tháng giêng âm lịch hàng năm tại đền Từ Hả, nơi thờ tướng quânVũ Thành, người có công giúp nhà Trần chống quân  Mông- Nguyên  vào thế kỷ XIII. Trong trận quyết chiến cuối cùng Vũ thành bị thương nặng về đến Hả Hộ thì mất tại đây năm 1288.Ngoài nghi lễ tế Vũ Thành còn có diễn tích trận mạc tượng trưng cho chiến thắng do Vũ Thành chỉ huy. Sau tế lễ là các trò hội như múa sư tử, hát Soong hao, Sli, Lượn, Schắng côộ, Sịnh ca... của đồng bào các dân tộc ít người. Tất cả những nghi lễ, diễn xướng, trò hội ở lễ hội Từ Hả đều mang đậm bản sắc dân tộc vùng cao trên đất Bắc Giang.

LàngThổ Hà,xã Vân Hà- huyện Việt Yênxưa có tới 4 ngày hội lớn trong năm: Hội Xuân, hội Thượng Nguyên ở chùa Đoan Minh, hội Thu, hội Đình; nhưng những năm gần đây làng đã nhập 4 ngày hội này thành một lễ hội lớn được tổ chức trong 2 ngày 21, 22 tháng giêng âm lịch hàng năm.Cùng với việc tế lễ ở đình, ở chùa Đoan Minh, lễ hội còn tổ chức rước kiệu, các trò vui chơigiải trí: Bơi chải, chèo thuyềt bắt vịt, buổi tối có diễn Tuồng cổ, hát Quan họ...

Lễ hội làng Thổ Hà, xã Vân Hà, huyện Việt Yên

Lễ hội đền Dành,xã Liên Chung, huyện Tân Yên:Đền Dành trên đỉnh núi Dành, có từ thời Lê,thờ đức thánh Cao Sơn- Quý Minhcó công giúp vua Hùng Vương thứ 18 đánh giặc giữ nước.Lễ hội đền Dành được tổ chức vào ngày 19, 20 tháng giêng hàng năm.Nét đặc sắc của lễ hội đền Dành là phần rước thánh từ đình Vường lên đền Dành và ngược lại, cùng nhiều trò chơi dân gian hấp dẫn: cây đu, đập niêu, kéo co, cờ thẻ, vật, chọi gà,...

 Lễ hội Tiên Lục,xã Tiên Lục, huyện Lạng Giang:Diễn ra vàomùng 9 tháng giêng âm lịch ở khu vực đình Viễn Sơn, đình Thuận Hoà và chùa Phúc Quang.Sau khi cuộc rước đông vui là lễ tế thánh Cao Sơn uy nghiêm- người được thờ ở đây, tiếp đến là hàng loạt các trò vui được tổ chức như cuộc thi cướp cầu, thi kéo chữ, đánh đu, kéo co, vật, chọi gà,... và thi cỗ, dự cỗ hương ẩm gồm các món xôi, thịt lợn, lòng lợn, rau, sắn nấu, củ mỡ nấu xương, canh,... thu hút đông đảo nhân dân tham gia.

Lễ hộichùa Bổ Đà,xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên:Được tổ chức vào ngày 17, 18 tháng hai âm lịch, là ngày giỗ tổ khai sơn lập ra chùa BổĐà. Trên sân chùa, các đoàn hát, gánh hát biểu diễn liên tục suốt mấy ngày đêm. Rồi những cảnh hát quan họ, cảnh mời trầu, mời nước của các liền anh, liền chị làm cho ngày hội thêm nhộn nhịp, tươi vui.Cùng với những cuộc tế lễ trang nghiêm, thành kính, ở hội chùa Bổ còn có một số trò chơi dân tộc như đấu vật, chọi gà, cướp cầu, đu,... làm cho không khí thêm sống động.

 Lễ hội chùaVĩnh Nghiêm,xã Trí Yên, huyện Yên Dũng:Được tổ chức vào ngày 14 tháng 2 âm lịch hàng năm, còn gọi ngày này là lễ giỗ tổ. Trong ngày hội, các tăng ni ở chùa thắp hương, tụng kinh, niệm Phật ở Tam Bảo, nhà tổ đệ nhất và nhà tổ đệ nhị. Đồng thời cũng tỉnh chuông Hoằng Dương Phật Pháp vào lúc sớm, tối trong ngày.Trong khu vực nội tự, không có hàng quán nhưng đông đặc các đoàn dâng hương, hành lễ, đồng thời có các đội văn nghệ diễn tích nhà Phật hấp dẫn nhiều người xem.

Lễ hội Yên Thế,thị trấn Cầu Gồ, huyện Yên Thế:Lễ hội được tổ chức lần đầu tiênnhân dịp kỷ niệm 100 nămngàykhởi nghĩa Yên Thế 16/3 (1884- 1984); được duy trì liên tục vào ngày 16/3 dương lịch hàng năm. Trong lễ hội tái hiện lễ tế cờ của  Hoàng Hoa Thám, thủ lĩnh của nghĩa quân Yên Thế, dâng hương tưởng niệm ông và các nghĩa sỹ đã hy sinh; tổ chức thi đấu vật, cây đu, cờ người, cờ tướng, cướp cầu, phóng ngư, thả điểu…

Tăng cường quản lý, chỉ đạo và tổ chức các lễ hội xuân

Ngành Văn hoá, Thể thao và Du lịch đã hướng dẫn, chỉ đạo các địa phương, cơ sở thực hiện tốt Thông báo Kết luận số 51-KL/TW ngày 22/7/2009 của Bộ Chính trị (Khóa X) về việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị 27-CT/TW về thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội; Quyết định số 74/2013/QĐ-UBND ngày 15/3/2013 của UBND tỉnh về việc thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội và một số lễ nghi, sinh hoạt cộng đồng khác trên địa bàn tỉnh Bắc Giang… Chỉ đạo tổ chức các hoạt động văn hoá, lễ hội đầu xuân đảm bảo an toàn, lành mạnh, tiết kiệm, quan tâm bảo tồn và phát huy di sản văn hoá, các trò chơi dân gian, bản sắc văn hoá độc đáo, đặc sắc.Phối hợp với cáccác cơ quan liên quan, chính quyền các địa phương, cơ sở tăng cường quản lý, kiểm tra, giám sát việc tổ chức lễ hội. Thành lập các Đoàn thanh tra, kiểm tra chuyênngành và liên ngành tiến hành thanh tra, kiểm tra lễ hội, nhất là các lễ hội trọng điểm; ngăn chặn, chấn chỉnh kịp thời, có hiệu quả các biểu hiện tiêu cực, lợi dụng lễ hội để hoạt động cờ bạc trá hình dưới hình thức trò chơi có thưởng, bày bán sách in nhân bản trái phép, có nội dung mê tín dị đoan; các hoạt động mê tín dị đoan, thu lợi bất chính, “thương mại hóa” lễ hội. Chỉ đạo Ban tổ chức lễ hội, Ban quản lý di tích ở địa phương tăng cường công tác tuyên truyền bằng nhiều hình thức về giá trị lịch sử, văn hóa của di tích, ý nghĩa của lễ hội, bổ sung các bảng, biển hướng dẫn du khách chấp hành các quy định thực hiện nếp sống văn minh để nâng cao ý thức của người tham gia lễ hội; rà soát hệ thống trang thiết bị phòng, chống cháy nổ và công tác tổ chức phòng chống cháy nổ tại di tích; không cho du khách đốt vàng mã và hạn chế tối đa việc thắp hương trong nội thất các công trình thuộc di tích để đảm bảo tuyệt đối an toàn cho di tích. Hướng dẫn cho nhân dân đặt tiền đúng nơi quy định, bố trí lực lượng thu gom tiền lễ kịp thời. Không để rác thải tồn đọng; xây dựng nâng cấp hệ thống nhà vệ sinh công cộng, đảm bảo vệ sinh môi trường trong mùa lễ hội.Tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan, chính quyền và Ban quản lý di tích, Ban tổ chức lễ hội ở các địa phương, cơ sở tuyên truyền, hướng dẫn, kiểm tra, chấn chỉnh các tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động lễ hội, tín ngưỡng thực hiện đúng quy định của pháp luật về việc sử dụng, lưu thông đồng tiền Việt Nam.

Lễ hội làng Tiếu Mai, xã Mai Đình, huyện Hiệp hòa

Trong thời gian qua, các cấp, các ngành đãtăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn, chỉ đạo và tổ chức các lễ hội trên địa bàn theo đúng chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh; đảm bảo an toàn, lành mạnh, tiết kiệm, có ý nghĩa thiết thực; quan tâm bảo tồn, phát huy di sản văn hóa trong lễ hội; gắn tổ chức lễ hội với bảo vệ, phát huy giá trị di tích và khai thác phát triển du lịch.

Các địa phương có lễ hội đều xây dựng kế hoạch, nội dung chương trình, thành lập Ban Tổ chức lễ hội, xây dựng phương án đảm bảo an ninh trật tự, phòng chống cháy nổ, vệ sinh môi trường.Công tác quản lý, tổ chức lễ hội ở các địa phương được thực hiện nghiêm túc, chặt chẽ, không kéo dài ngày, diễn ra an toàn, lành mạnh, tiết kiệm, góp phần giáo dục truyền thống, nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho nhân dân. Việc đốt vàng mã trong lễ hội được giảm thiểu, việc đặt tiền công đức diễn ra đúng nơi qui định, có tổ chức, không gây phản cảm cho đông đảo khách dự hội; an ninh trật tự đ­ược đảm bảo, cảnh quan môi tr­ường và vệ sinh an toàn thực phẩm được quan tâm; việc quản lý hàng quán, bãi để xe tại khu vực lễ hội được tăng cường.

Nhìn chung các lễ hội đều được tổ chức tốt và thu hút sự quan tâm của đông đảo quần chúng nhân dân đến tham gia dự hội. Ban tổ chức lễ hội đã quan tâm tới việc khôi phục, bảo tồn các di sản văn hóa đặc sắc có trong lễ hội, tiêu biểu như: lễ hội Yên Thế đã quan tâm bảo tồn bản sắc văn hóa, dân ca các dân tộc thiểu số trên địa bàn, tổ chức khôi phục các nghi lễ cổ như: phóng ngư, thả điểu...; lễ hội chùa Bổ Đà kết hợp với tổ chức liên hoan hát quan họ định kỳ hàng năm của huyện Việt Yên và 02 năm một lần của tỉnh Bắc Giang, lễ hội Thổ Hà chú trọng nghi lễ đám rước – đây là đám rước có qui định chuẩn mực tiểu biểu nhất của tỉnh Bắc Giang, lễ hội Đình Vồng chú trọng tới lễ tế ngựa – một nghi lễ biểu dương tinh thần thượng võ... Kinh phí tổ chức lễ hội ở nhiều địa phương, cơ sở chủ yếu là từ nguồn xã hội hóa, việc dùng ngân sách nhà nước đã được hạn chế tối đa, nhất là lễ hội truyền thống ở các làng quê./.

Hồng Hạnh

 

 

 

;?>