• Kể từ 01/3/2019 Địa chỉ trang thông tin Sở VHTTDL Bắc Giang đăng nhập theo địa chỉ https://svhttdl.bacgiang.gov.vn
Liên kết

 

 

 

Thông kê truy cập
  • Tổng số lượt: 4150582
  • Số người đang xem: 46
  • Trong ngày: 3373
  • Trong tuần: 24504
  • Trong tháng: 318339
  • Trong năm: 3798359
Trang chủ

Bảo tồn và phát huy di tích chiến thắng Xương Giang năm 1427

( 14:54 | 01/12/2009 ) Bản để inGửi bài này qua Email

Đầu thế kỷ XV, nước ta rơi vào cảnh bị quân xâm lược nhà Minh thống trị. Năm 1418, Lê Lợi từ Lam Sơn phất cờ khởi nghĩa chống lại ách đô hộ nhà Minh. Từ đó cả nước hướng về Lam Sơn, cùng Lê Lợi đứng lên đánh đuổi quân Minh, giành lại nền độc lập, tự chủ. Phong trào từ Lam Sơn phát triển ra cả nước. Nghĩa quân Lam Sơn liên tiếp thu được thắng lợi, xoay chuyển tình thế, từ yếu đến mạnh, từ phòng ngự chuyển sang tiến công.

Tới năm 1426 lực lượng nghĩa quân Lam Sơn đủ sức tiến công quân Minh buộc chúng phải co cụm về Đông Đô và một số thành quanh Đông Đô. Để cứu vãn tình thế nguy khốn, Vương Thông, chủ tướng quân Minh ở nước ta đã cho người về nước xin cứu viện, giải vây cho chúng ở Đông Quan, hòng lấy lại thế trận cũ. Nắm được ý đồ của nhà Minh. Lê Lợi chủ trương hạ các thành Thị Cầu, Điên Diên, Xương Giang, và các thành từ Đông Quan lên tới Mục Nam Quan ắt quân địch phải ra hàng. Tất cả các thành đều lần lượt bị hạ trong đầu năm 1427, duy có thành Xương Giang, do địa thế hiểm yếu, quân Minh cố thủ phải 9 tháng mới hạ được, trước khi quân Minh kéo sang cứu viện một tháng.

Hạ xong các thành, nghĩa quân Lam Sơn  xác định Xương Giang sẽ là mồ chôn quân tiếp viện nhà Minh. Trận đánh quân tiếp viện nhà Minh được coi là trận quyết chiến lược đem lại thanh bình cho nước Đại Việt. Do đó, một kế hoạch đánh viện binh nhà Minh đã được vạch ra theo phép; bẻ gãy tiên phong; đánh què đại tướng; lấy quân nhà mà đánh quân mệt; lấy quân khỏe mà đánh quân đi đường xa; lấy no đánh đói; phối hợp các quân binh chủng… đánh một trận mà sạch không kình ngạc; Đánh hai trận tan tác chim muông; Hơn 10 vạn quân Minh do Thái tử Liễu Thăng cụt đầu ở Chi Lăng ngày 18 tháng 10, Bảo Định Bá Lương Minh cùng kế tự vẫn ở Cần Trạm. Ngày 20 tháng 10, Thượng thư Lý Khánh khốn quẫn tự tử. Ngày 23 tháng 10 Thôi tự, Hoàng Phúc nghe tin thành Xương Giang đã thuộc về nghĩa quân Lam Sơn, buộc phải đóng quân ở cánh đồng Xương Giang, đắp lũy lập trại, tiến không được, lui không xong, quân mỏi lương hết. Vừa đói, vừa sợ, mất hết hy vọng có quân tới cứu - mình đi cứu người mà chờ người tới cứu thì còn hy vọng về đâu. Hơn 10 ngày đóng quân ở cánh đồng Xương Giang, 7 vạn quân Minh, cái ăn không có, nước uống cũng thiếu, khí thế đã hết, lúc ấy nghĩa quân Lam Sơn, quân giỏi võ thuật, cung nỏ, giáo mác gồm các lực lượng bộ binh, kỵ binh, tượng binh, hợp lại được tung ra đánh. Quân Minh mười phần chết bảy, số còn lại ngả giáo xin hàng. Nghĩa quân Lam Sơn hoàn toàn đại thắng. Chiến thắng Chi Lăng - Cần Trạm - Hố Cát - Xương Giang trở thành bản anh hùng ca  bất diệt trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Nghe tin thất bại ở Xương Giang, quân Minh ở ải Lê Hoa (Lào Cai) tự rút  lui về nước, quân Minh do Vương Thông chỉ huy ở Đông Đô, tự phải xin hàng. Đất nước Đại Việt từ đó thanh bình. Lê Lợi ra lệnh cấp ngựa, cấp thuyền, cấp luơng thực, quần áo cho quân Minh về nước để tỏ lòng đại nghĩa của nhân dân ta.

Trải hơn năm thế kỷ đã qua, chiến thắng Xương Giang vẫn được các đời ca tụng. Trên đất Bắc Giang, chiến thắng Xương Giang này còn lưu dấu ở từng làng xóm, từng cánh đồng, từng ngọn đồi, khúc sông, khúc suối… Tiêu biểu là các di tích Cần Trạm, Hố Cát, Xương Giang và các địa danh Đồng Trận, Đồi Bắc, Đồng Phục, Bãi Bân, làng Thành, làng Vẽ, Đồi Mả Ngô… là các di tích liên quan đến danh tướng Phạm Văn Liêu, người cùng Lê Lợi đánh đuổi quân Minh từ buổi ban đầu

Trong những năm qua các di tích chiến thắng Xương Giang đã được nhà nước quan tâm bảo tồn và phát huy. Hội thảo về lễ hội Xương Giang được mở ra. Hội Xương Giang được tổ chức với tinh thần hào khí Xương Giang muôn đời oanh liệt thu hút được sự tham gia của các tầng lớp nhân dân. Một số đường phố của thành phố Bắc Giang được đặt tên gắn với chiến thắng Xương Giang. Viện Khảo cổ học đã phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Giang tổ chức khai quật 2 địa điểm ở thành Xương Giang. Kết quả thu được rất tốt đẹp. Trên cơ sở thực trạng hiện còn của di tích chiến thắng Xương Giang, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã quyết định xếp hạng di tích về chiến thắng Xương Giang vào năm 2009, tạo cơ sở cho việc quy hoạch bảo tồn, tôn tạo và phát huy di sản văn hóa này trong tương lai.

Nhằm thực hiện kế hoạch của UBND tỉnh về việc bảo tồn và phát huy các giá trị Di sản văn hóa tỉnh Bắc Giang; đồng thời nhằm tổ chức các hoạt động hướng tới kỷ niệm 1000 năm Thăng Long, tháng 9 năm 2009 Sở VHTT&DL tỉnh Bắc Giang, UBND thành phố Bắc Giang đã phối hợp với Viện Sử học tổ chức Hội thảo khoa học “Bảo tồn và phát huy các giá trị Di sản văn hóa chiến thắng Xương Giang năm 1427”.

Đây là hội thảo có ý nghĩa to lớn nhằm một lần nữa khẳng định vai trò, ý nghĩa của chiến thắng Xương Giang trong lịch sử, đồng thời khẳng định ý nghĩa các di tích về chiến thắng này trong đời sống xã hội, thông qua hai vấn đề trên đề ra những nhiệm vụ, giải pháp trong việc bảo tồn và phát huy các di tích chiến thắng Xương Giang trong giai đoạn tiếp theo.

         Hội thảo khoa học có sự tham gia của các Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sỹ, các nhà nghiên cứu, các nhà quản lý nhà nước thuộc Viện Sử học, Cục Di sản Văn hóa thuộc Bộ VHTT&DL, Hội Khoa học Lịch sử, Viện Khoa học Lịch sử Quân sự, Viện Lịch sử Đảng, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Khảo cổ học, Sở VHTT&DL tỉnh Bắc Giang, UBND tỉnh Bắc Giang, Hội Thiết kế kiến trúc đô thị Việt Nam, UBND Thành phố Bắc Giang … với hơn 30 bài tham luận tập trung vào ba chủ đề: Lịch sử - di tích - Bảo tồn và phát huy các giá trị Di sản văn hóa về chiến thắng Xương Giang. Nhiều tham luận đã nhấn mạnh cần có sự quan tâm của các cấp, các ngành và của toàn thể nhân dân, mỗi bước đi đều phải nằm trong quy hoạch cụ thể, để các di tích ấy đáp ứng được nhu cầu xã hội đề ra.

Để có được một hệ thống di tích về chiến thắng Xương Giang đáp ứng yêu cầu tham quan du lịch còn phải có thời gian, có điều kiện về mọi mặt, và phải vượt qua nhiều khó khăn. Song, từ hào khí Xương Giang vẫn luôn tỏa sáng, chắc rằng các thế hệ hôm nay và mai sau sẽ quyết tâm làm được./.

 Trần Dương Quyên

 

 

;?>